Âşıksanız hükmedemezsiniz…

Hükmedemediği durumda, haddini aşması hâlinde insana "Kadir-i mutlak değilsin, sen her şeyi kontrol edemezsin ki" demeliyiz...

İnsan her şeye hükmedemez... Ben milyar dolarlık bütçesi olan holdinge hükmediyorum ama tansiyonuma hükmüm yok... diyen genç zengin muhtemelen narsisttir...

İnsanı koruyan normlar vardır.

Birincisi "Hukuk normları yani kanun/yasa, nizamname, tüzük, yönetmelik, yönerge vb... Bazen hukuk da insanı korumak için yetersiz kalır... Kanunlar önleyici, cezalandırıcı veya ıslah edici değilse kâğıt üstünde kalır...

Toplumsal normlar; gelenek, görenek/örf âdet vs... İnsanı korur ama tek başına yetmez.

Aile normları deyince ebeveyn otoritesi ve sorumlulukları ile aile içi kurallar; zamanında yeme içme, uyuyup kalkma; saygı, sevgi, şefkat, merhamet ve mahremiyet...

Cep telefonları evin mahremiyetini yok etti. Dış dünya ile arada duvar yok, taban da tavan da yok... Kapı pencere açık, perde ise hiç kalmadı…

Ahlâkî normlar ise evrenseldir...

Toplumunun her ferdinde ahlâk, edep, iffet, haya; adalet, hak, hukuk; hoş görü, nezaket, merhamet, saygı, sevgi, vefa, iyilik gibi değerler varsa insana zarar verecek hiçbir emare, hiçbir nesne kalmaz...

Dolayısıyla insanlık âleminin hayrına erdemli, ahlaklı, edepli olmayı telkin ve mecbur eden sistemlerin hükmetmesine yol açmak elzemdir...