Muhittin Gümüş Türkolog · Eğitimci
Türkolog · Eğitimci · Yazar

Muhittin Gümüş

Öğretim Görevlisi · Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesi

Ankara’dan Taşkent’e, Taşkent’ten Bişkek’e uzanan otuz yılı aşkın bir yolculuk: Türkçenin yabancılara öğretimi, Türk lehçeleri, çeviribilim ve Türk dünyası gençlerinin geleceğe hazırlanması.

Bişkek · Manas Üniversitesi

Türk Dünyası

  • Türkiye
  • Azerbaycan
  • Kazakistan
  • Kırgızistan
  • Özbekistan
  • Türkmenistan
  • KKTC
  • Macaristan
35+Yıllık Hizmet
3Başkent: Ankara, Taşkent, Bişkek
7Kitap ve Sözlük
26Yönetilen Tez
Ana Sayfa › Yazılar

Olmak ya da Olmamak...

Temmuz 08, 2026 Tanrı Dağlarından

Aksiliğimiz tutunca "Sözüm meclisten içeri" deriz bazen. Alışılan kimi kalıp sözlerimiz, deyimlerimiz veya atasözlerimiz vardır. Biraz ağır kaçan eleştirel sözler sarf ederken bulunduğu meclise saygısızlık etmeme nezaketine sahip lâtif ve nahif karakterler "Sözüm meclisten dışarı" derler... Maksat, kavga çıkarmak veya çekişmek, kinayeli sözler etmek değildir... Biz bu defa içeri dedik latife olsun diye...

Eğer içinizde insan ruhunu taşıyorsanız ve batıla karşı hakikatin yanında duruyorsanız işte o zaman yer ve gök sizi alkışlar, güneş saygıyla eğilir ve yıldızlar huzurunuzda sevinçle ve coşkuyla raks eder.

Dünyada yetkiniz, öz ihtiyarınız/ iradeniz/öz erkiniz varken mazlumun hakkını ödemeden, fakirin refahını sağlamadan, zenginin huzurunu temin etmeden size de rahat, huzur, refah ve esenlik yoktur.

Devlet adamı yahut sıradan bir vatandaş olsanız da huzurlu bir iç ve dış dünyanız yoksa ay'ın, güneşin ve yıldızların ihtiramını bırakın size cennet gibi her mekân zindan olur.

Bunun için insanlık âleminin tertemiz kudretlilerinin evrensel anlamdaki asaletli milletlerde hak ettiği seviyede adaleti tesis etmek gibi sorumluluğu vardır.

Yusuf Has Hacib'in Kutadgu Bilig'indeki her bir kahraman gibi aziz Türk milletinin hatırına ve insanlık âleminin hayrına erdemli, ahlaklı ve vefalı olmak sıfatlarını taşımak mecburiyeti de olmalıdır.

İnce siyasi taktikler ve konjonktür gereği söylenenler ile hakikat arasındaki incelikleri bilmektedir bizim devlet irademiz...

Büyük Türk milletinin "Ne mutlu Türküm diyene!" sözünü de gönülden haykıra haykıra söyletecek kudrete de ulaşmaktan geri kalacağını düşünmüyorum.

Atatürk'ün "Hayatta en hakiki mürşit ilimdir, fendir "sözü de evrensel değer hâline gelmiştir. Aksi hâlde karanlık bir tünelde ebediyen yarasa olmaktan başka hiçbir işe yaramaz olur cahiller...

Yeter ki ruhumuzda var olan insanlık duygusunu gururla taşırken hakikat yolunda dimdik giderken mazlumlar bir bir çiçekler sunarken de insan olduğumuzu hatırlarız.

Gökten zembille inmeyen tarihin kahramanları ile tarih yaratan Hun, Göktürk, Karahanlı, Gazneli, Selçuklu ve Osmanlı'dan bugüne Türkiye Cumhuriyeti devleti bizimdir...

Gökteki yıldızlar ile yerdeki her bir taş, kum, çakıl, toprak ile bitki ve hayvanlar; hava, su, toprak ve ateş selâm versin sevgine, saygına ve merhametine... Gıpta etsin bütün mevcudat senin başarına ve adaletine...

Muhittin GümüşTanrı Dağları’ndan
İlgili Yazılar
Yayınlar

Kitaplar ve Sözlükler

Türk lehçelerinin söz varlığına dair karşılaştırmalı eserler.

1995

Türkçe Açıklamalı Azerbaycan Atasözleri

Prof. Dr. Mehman Musaoğlu ile birlikte

1995

Türkçe Açıklamalı Türkmen Atasözleri ve Bilmeceleri

Prof. Dr. Sapar Kürenov ile birlikte

1995

Türkçe Açıklamalı Özbek Atasözleri

Doç. Dr. İbrahim Yoldaşev ile birlikte

2008

Kırgızca-Türkçe-Rusça Konulu Sözlük

B. Sagınbayeva, İ. Şahin, E. Tölökova ile birlikte

Bütün Eserler
Arşiv

Foto Galeri

Kırgızistan’dan kareler — Burana’dan Song-Köl’e, boz üyden Tanrı Dağları’na.

Burana Kulesi · Balasagun
Song-Köl · Yaylada atlar
Boz üy · Yayla
Alay Dağları
Bozkır
Dağ geçidi
Karlı zirveler
Toktogul
Yeşil yamaçlar
Burana · Balasagun
Ala Arça
Tanrı Dağları

“İlim ve sanat, iltifat görmediği memleketten göç eder.”

İbn Sînâ · 980–1037

Arşivden

Videolar ve Söyleşiler

Televizyon programları, söyleşiler ve proje kayıtları.

Türkçeye gönül verenlerle…

Öğretim, yayın ve proje iş birlikleri için iletişime geçebilirsiniz.

İletişime Geç