Muhittin Gümüş Türkolog · Eğitimci
Türkolog · Eğitimci · Yazar

Muhittin Gümüş

Öğretim Görevlisi · Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesi

Ankara’dan Taşkent’e, Taşkent’ten Bişkek’e uzanan otuz yılı aşkın bir yolculuk: Türkçenin yabancılara öğretimi, Türk lehçeleri, çeviribilim ve Türk dünyası gençlerinin geleceğe hazırlanması.

Bişkek · Manas Üniversitesi

Türk Dünyası

  • Türkiye
  • Azerbaycan
  • Kazakistan
  • Kırgızistan
  • Özbekistan
  • Türkmenistan
  • KKTC
  • Macaristan
35+Yıllık Hizmet
3Başkent: Ankara, Taşkent, Bişkek
7Kitap ve Sözlük
26Yönetilen Tez
Ana Sayfa › Yazılar

Bozkurt

Temmuz 12, 2024 Tanrı Dağlarından

Ergenekon; yurdun adı, Bozkurt; kurdun adıdır bizde. Dünyanın en kadim milletlerinden biri olan Türk milletinin mitolojik kahramanı, Ergenekon'dan çıkışta yol göstericidir bozkurt. Köklü milletlerin kendilerine mahsus dili, edebiyatı, medeniyeti ve mitolojileri olur. Köksüz, nevzuhur halkların geçmişe dair eserleri, kültürel birikimleri, uygarlıkları olmaz... İslamiyet'in kabulü öncesinde kültürümüzde var olan "bozkurt" sembolü sözlü ve yazılı edebiyatımızda çokça yer almıştır.

Her milletin canlı ya da cansız bir türden sembolleri vardır. Bunlar tapınmak amaçlı değildir; milletin ortak ruh ve karakterini temsil eder çoğu zaman. Meselâ, Beyaz ayı denince Rusya, horoz denince Fransa, çift başlı kartal Almanya ve Arnavutluk, Yedi başlı canavar Çin'i, Ren geyiği görünce İskandinav ülkeleri, deve görünce Arap Yarımadası akla gelmiyor mu? Boğa resmi gördüğümüzde İspanya hatırlanır. Spagetti denince İtalya... Tabii ki bunların dünyada daha niceleri vardır ... Bir Rus'a göre "ayı"; güç, kuvvet, kudret sembolü iken bizde kabalığın, hantallığın, nezaketsizliğin sembolü sayılır da çarpıp özür dilemeyene yani kabalık edene "Önüne baksana ayııı!!!" derler o sebeple...

Her ülkenin bağımsızlığının sembolü bayrağının yanında bir de devlet arması vardır. Bizde bu arma Cumhuriyetin ilk yıllarında kullanılmıştır. Bozkurt resmi devlet sembolümüzdü. 1928 yılına kadarki paraların üzerinde Osmanlı dönemi Türk alfabesiyle yazılmış yazılar ve üzerinde bozkurt resmi bulunuyordu. (Ben 1995 yılına kadar bütün paralarımızın birer örneğini albüm hâlinde muhafaza etmekteyim.) Harf İnkılabından sonra değişti paralardaki bozkurt, İnönü döneminde sadece İnönü'nün resmi yer almıştır...

Türk Ocaklarının da sembolü bozkurttur. Türkçüler Derneğini kuran Hüseyin Nihal Atsız eserlerinde bozkurdu boş yere kullanmadı. Bozkurtlar Diriliyor, Bozkurtların Ölümü, Deli Kurt tesadüfen hayvan sevgisi üzerine yazılmamıştır... Milliyetçi Hareket Partisi ve ülkücüler tarafından kullanılan sembol işaret🤘 (yani işaret ve serçe parmağının kurdun kulağı; başparmak, orta parmak ile yüzük parmağının birleştirilmesi yoluyla burun kısmını ifade eder halde) 1992'den önce yoktu. 1992 öncesindeki bütün MHP ve Ülkücü gençliğin toplantılarında bozkurt resmi vardır ama 🤘 bu işaret yoktur.

Merhum Başbuğ Alparslan Türkeş'in kendi ağzından duyduğumuz şuydu: "1992 yılında Gagavuz Yeri'nden Kültür Bakanı Maria Hanım geldi ve bizim Gagavuz Yeri'nin sembolü bu bozkurttur.", demiştir. Maria Hanım 4-8 Mayıs 1992 tarihlerinde Ankara'da düzenlenen Sürekli Türk Dili Kurultayı'na katılmış ve Ankara Üniversitesi TÖMER'de okuyan Gagavuz öğrencileri bizim refakatimizde ziyaret etmişlerdir. Bir "bozkurt" bayrağı da şahsıma o tarihte hediye edilmiştir.

Tanrı Dağları'nın eteğinde görev yapmaya başladığım günden beri (27 yıldır) çalışma odamda karşımda durur. Türkiye -Avusturya maçında bozkurt işareti yapan Merih Demiral gibi millî futbol takımının yiğit gençleri, Türk milletinin kıymetli evlatlarıdır.

Avrupa hiçbirzaman medeni olmamıştır. Tahammülsüzdür ve asla centilmen de değildir... Batı kültüründe hoş görü yoktur ama yaratılanı Yaratan'dan ötürü hoş görmek bizim kültürümüze aittir. Hazımsız ve emperyal zihniyetli tiplerin her platformda insan hakları ve demokrasi çığırtkanlığı yapmaları çok sahte bir eylemdir. "Çağdaş(!) Batı uygarlığı hayranlığını ezberlenmiş bir papağan eylemi saymaktayım...

Biz insan haklarını, merhameti, şefkati, "devlet baba" kavramını açı doyuran, çıplağı giydiren Bilge Kağan'dan öğrendik. Sevgi ve hoşgörüyü Yunus Emre'den öğrendik ve bundan dolayı Fatih Sultan Mehmet Han İstanbul'da herkesin kendi inancında yaşayabileceğinin somut örneğini gösterdi Orta Çağı kapatıp Yeni Çağın kapılarını açarken... Batı, fethettiği Endülüs'te bir Müslüman ve İslam'a ait tek bir eser bırakmadı, hepsini yok etti... Hunharca katledilen insanlar ve daha neler neler... Soykırım utancı onların tarihinde var...

Merih'i kınayan yerli bit yavruları, mankurtlar bizi yanıltmadı. Çünkü aksini söyleselerdi, Merih''i alkışlasalardı vallahi şaşardım... Türk'ün başarısı, zaferi, iyiliği, ilerleyişi Batı'nın ve bizdeki mankurtlarla müstağriplerin her yerine batar... Bozkurt bizimdir... Türk dünyasının her yerinde vardır ve bu sembol ırkçılığı veya başka bir dinî inancı temsil etmez. Kimi aklı eksiklerin dediği gibi "at'a kurda tapma" diye bir şey yoktur bizim kültürümüzde... Yarı finale çıkarsak hatta final oynarsak bütün takım ellerini bozkurt yaparak millî maça başlasın...

Muhittin GümüşTanrı Dağları’ndan
İlgili Yazılar
Yayınlar

Kitaplar ve Sözlükler

Türk lehçelerinin söz varlığına dair karşılaştırmalı eserler.

1995

Türkçe Açıklamalı Azerbaycan Atasözleri

Prof. Dr. Mehman Musaoğlu ile birlikte

1995

Türkçe Açıklamalı Türkmen Atasözleri ve Bilmeceleri

Prof. Dr. Sapar Kürenov ile birlikte

1995

Türkçe Açıklamalı Özbek Atasözleri

Doç. Dr. İbrahim Yoldaşev ile birlikte

2008

Kırgızca-Türkçe-Rusça Konulu Sözlük

B. Sagınbayeva, İ. Şahin, E. Tölökova ile birlikte

Bütün Eserler
Arşiv

Foto Galeri

Kırgızistan’dan kareler — Burana’dan Song-Köl’e, boz üyden Tanrı Dağları’na.

Burana Kulesi · Balasagun
Song-Köl · Yaylada atlar
Boz üy · Yayla
Alay Dağları
Bozkır
Dağ geçidi
Karlı zirveler
Toktogul
Yeşil yamaçlar
Burana · Balasagun
Ala Arça
Tanrı Dağları

“İlim ve sanat, iltifat görmediği memleketten göç eder.”

İbn Sînâ · 980–1037

Arşivden

Videolar ve Söyleşiler

Televizyon programları, söyleşiler ve proje kayıtları.

Türkçeye gönül verenlerle…

Öğretim, yayın ve proje iş birlikleri için iletişime geçebilirsiniz.

İletişime Geç